online

Konsekwencje złego traktowania

admin — Wed, 10 Mar 2010 12:08:41 +0000

Zwierzę wpada także w rozdrażnienie, gdy zostanie sprzedane. Widać wtedy, jak bardzo przywiązało się do swojego opiekuna. Aby ułatwić słoniowi adaptację, dotychczasowy kornak zazwyczaj podróżuje z nim do nowego domu. Pracuje tam razem z kolejnym opiekunem, który stopniowo uczy się rozpoznawać nastroje słonia. Sytuacja wygląda gorzej, jeśli słoniem musi się zająć ktoś inny, bo kornak umarł. Ale w końcu zwierzę przyzwyczaja się do nowych okoliczności.
Niektórzy mogą się bać tego majestatycznego olbrzyma, jednak dobrze ułożony słoń jest bardzo posłuszny. Gdy opiekun obchodzi się z nim łagodnie, na czas swojej nieobecności nie musi go nawet przywiązywać. Wystarczy, że oprze swój kij o nogę słonia i wyda komendę zostania na miejscu. Zwierzę będzie posłusznie stało przy kiju. Jak to ilustruje historia opisana na wstępie, współpraca kornaka ze słoniem może być zaskakująca, a niekiedy wręcz wzruszająca. Dobry opiekun z całą pewnością może ufać swojemu słoniowi.

Prekursor współczesnej kartografii

admin — Wed, 10 Mar 2010 12:08:28 +0000

Na początku 1544 roku Merkator znalazł się w zimnej i mrocznej celi. Uznał, że czeka go pewna śmierć. Dlaczego taki los spotkał największego kartografa XVI wieku? Aby znaleźć odpowiedź, przyjrzyjmy się najpierw jego życiu i tamtej epoce.
GERHARD MERKATOR urodził się w roku 1512 w Rupelmonde, małym belgijskim porcie niedaleko Antwerpii. Ukończył naukę na uniwersytecie w Leuven. Następnie zaczął studiować nauki Arystotelesa i wkrótce z niepokojem stwierdził, że poglądów tego filozofa nie da się pogodzić z naukami biblijnymi. Napisał: „Gdym ujrzał, że Mojżeszowa wersja początku świata w wielu kwestiach nie przystaje wystarczająco do Arystotelesa i reszty filozofów, zwątpiłem w prawdomówność ich wszystkich i począłem zgłębiać sekrety natury”.
Ponieważ Merkator nie chciał zostać filozofem, zrezygnował z dalszych studiów. Niemniej przez resztę życia szukał dowodów na poparcie biblijnej relacji o stwarzaniu.

Fascynacja geografią

admin — Wed, 10 Mar 2010 12:08:11 +0000

W wieku 22 lat Merkator zaczął się uczyć matematyki, astronomii i geografii pod okiem matematyka Gemmy Frisiusa. Prawdopodobnie opanował też sztukę grawerowania u rytownika i wytwórcy globusów Gaspara Van der Heydena (znanego też jako Gaspar á Myrica). Na początku XVI wieku kartografowie używali grubego pisma gotyckiego, przez co na mapach mieściło się niewiele informacji. Ale Merkator zaadaptował nowy, włoski styl kursywy, zwany italiką, który okazał się bardzo praktyczny w produkcji globusów.
Mając 24 lata, współpracował jako rytownik z Frisiusem i Van der Heydenem przy wykonaniu modelu globu ziemskiego. Do sukcesu tego projektu w dużej mierze przyczyniło się zastosowanie przez Merkatora pięknej odręcznej kursywy. Jego współczesny biograf, Nicholas Crane, napisał, że gdy inny kartograf był w stanie zmieścić na dwumetrowej mapie ściennej Ameryki 50 nazw geograficznych, Merkator upychał ich 60 na kuli o średnicy zaledwie dwóch dłoni!

Kartograf z powołania

admin — Wed, 10 Mar 2010 12:07:52 +0000

W roku 1537 Merkator ukończył swoje pierwsze samodzielne dzieło — mapę Ziemi Świętej. Chciał w ten sposób przyczynić się do „lepszego zrozumienia obu testamentów”. W XVI wieku mapy tego obszaru były bardzo niedokładne. Niektóre z nich opisywały raptem 30 miejsc, przy czym wiele zlokalizowano niewłaściwie. Natomiast Merkator naniósł na swoją mapę ponad 400 nazw! Oznaczył też trasę, jaką Izraelici pokonali na pustkowiu po wyjściu z Egiptu. Dzięki dokładności mapa ta zyskała spore uznanie wśród ludzi tamtej epoki.

Oskarżony o herezie

admin — Wed, 10 Mar 2010 12:07:39 +0000

W Leuven, gdzie mieszkał Merkator, żyło sporo luteranów. W roku 1536 zaczął on podzielać niektóre ich poglądy i jak się przypuszcza, z czasem luteranką została również jego żona. W lutym 1544 roku wraz z 42 innymi mieszkańcami uwięziono go pod zarzutem pisania „podejrzanych listów”. Ale do aresztowania Merkatora mógł się też przyczynić fakt, że opublikowana przez niego mapa Ziemi Świętej wzbudziła podejrzenia Tappera i Latomusa, dwóch teologów z uniwersytetu w Leuven. Obaj brali udział w procesie tłumacza Biblii Williama Tyndale’a, którego stracono w Belgii w 1536 roku. Być może Tapper i Latomus obawiali się, że wspomniana mapa, podobnie jak przekład Tyndale’a, zachęci ludzi do czytania Biblii. Tak czy inaczej, Merkator został uwięziony na zamku w swoim rodzinnym miasteczku, Rupelmonde. Antoinette Van Roesmaels, jedna z wielu oskarżonych, zeznała podczas procesu, że Merkator nigdy nie uczestniczył w spotkaniach protestantów, na których czytano Biblię. Ponieważ jednak ona sama brała udział w takich zebraniach, została żywcem pogrzebana i umarła powolną śmiercią wskutek uduszenia. Merkatora zwolniono po siedmiu miesiącach uwięzienia, ale skonfiskowano całe jego mienie. W roku 1552 przeniósł się on do Duisburga w Niemczech, gdzie panowała większa tolerancja religijna.